AÇIKLANAMAYAN KISIRLIK

Çocuk sahibi olma zorluğu yaşayan hastalarımızda, standart kısırlık testlerinin yapılmasına rağmen her hangi bir sorun bulunamaması durumuna sebebi açıklanamayan kısırlık olarak değerlendiriyoruz. Başka bir deyişle herşey normal olmasına rağmen bebek sahibi olmada zorlanmak olarak tanımlayabiliriz.


Çocuk sahibi olmakta zorlanan çiftler arasında ortalama %20-25’ini bu grup oluşturmaktadır. Jinekolojik muayenede ve ultrasonografide bir sorun saptanamaz, erkek eşin sperm sonucu normal bulunur. Ancak açıklanamayan kısırlık kategorisindeki hastalarımıza laparoskopi yaptığımızda bir grup hastamızda endometriosis ve pelvik yapışıklık saptanmaktadır ve bu hastalarımız artık açıklanamayan kısırlık kategorisinden çıkıp sebebi bilinen kısırlık sınıfına geçmektedir. Dolayısı ile gerçek açıklanamayan kısırlık oranı %10-20 civarındadır.

Aslında sebep bulunamayan genel bir tabirdir. Tabiiki bir sebebi vardır ama bunu saptamak bazen çok zordur. Çünkü gebelik bir çok faktörün ve aşamanın başarı ile geçilmesi gereken bir süreçtir ve oldukça karmaşık bir olaylar zinciridir. Biraz örnek vermek istiyorum :

Gebelik nasıl oluşur, hangi aşamaların kusursuz geçilmesi gerekir;

Kusursuz ve mucizevi embryo yolculuğu, gebelik oluşumu kısaca böyledir. Bu süreçte binlerce biyokimyasal ve moleküler olay gerçekleşmektedir. Son derece karmaşık ve bir çok aşamadan geçilen bir süreçtir. Bu aşamalarda bir sorun var ise gebelik oluşamamaktadır ve kişi gebe kalma sorunu yaşarken biz doktorlar neden gebe kalamadığını bu aşamaları açıklamaktaki güçlük ve sorunun mikroskopik düzeyde, testler ile saptanamayacak veya zor saptanacak olması nedeni ile bu duruma sebebi açıklanamayan kısırlık olarak genelleme yapılmaktadır. Mevcut kısırlık tahlilleri aslında yüzeyel ve genel bir değerlendirme sunmaktadır.

Yani :
•    Sperm sayımı
•    Rahim filmi
•    Jinekolojik ultrasonografi ve muayene 
•    Hormon tahlili  
gibi yüzeyel testler tabii ki yukardaki karmaşık olaylar dizisinin sağlıklı çalışıp çalışmadığını ortaya çıkaramaz. Tabii ki bir sebebi var gebe kalamamanın ancak bunu saptamak, belirlemek zordur bazı sebepler için imkansızdır. Ancak tedavide bu kadar zorlanmıyoruz. Bu anlattığım aşamaların bir çoğunu gelişen bilim çözmüş durumdadır ve kısırlık yolunda bilim insanları olarak biz büyük yol katetmiş durumdayız. Çaresiz değilsiniz. Bir çok yeni tedaviler ile bu gözle görülemeyen sorunlar aşılabilmektedir.

Ayrıca gelecek yıllarda bu anlattığım mikro düzeydeki döllenme sürecinin ayrıntılı testleri geliştirilecektir. İşte o zaman sebebi açıklayamadığımız hasta sayısı daha azalacaktır.

Sebebi açıklanamayan kısırlık ve kadın yaşı :

35 yaş ve üzerinde sebebini saptayamadığımız bebek sorunu yaşayan hasta sayımız artmaktadır. Bunun altında yumurta kalite ve sayısındaki yaşa bağlı bozulmalar yatmaktadır. Kadın yaşı gebe kalabilmek yolunda en önemli faktörlerden birisidir. İleri yaşda olup bebek sorunu yaşayan hastalarımızda bu sebepten dolayı açıklanamayan kısırlık oranı artmaktadır ve hastalarımız 40’lı yaşlardan sonra bebek istemesine ve hiç bir sebep saptanamamasına, hormonların normal olmasına rağmen gebe kalmakta zorlanmaktadırlar. Bunun yanında yumurta kalitesini gösteren bir testte bulunmamaktadır.

Sebebi açıklanamayan kısırlık ve hafif endometriosis :

Hafif endometriosisin kadınlar arasında görülme olasılığı %25-30 civarındadır ve bunun kısırlığa yol açmadığını gösteren bir test yoktur. Endometriosisin doğasında kadınsal tüm organlara saldırmak vardır ve doğurganlık ve gebe kalabilmekte bundan nasibini almaktadır. Bu  nedenle bu hastalarımızda hafif endometriosis yerine açıklanamayn kısırlık sınıfında değerlendirilmektedirler.

Sebebi açıklanamayan kısırlık sorunu olan çiftlerin hiç bir kısırlık tedavisi görmeden kendiliğinden gebe kalma şansları nedir ?

Bu konu daha çok kısırlık süresi ile ilgilidir. 1-2 yıllık bebek sorunu yaşayan bir çiftin kendiliğinden gebe kalma şansı %50-60 larda iken 5-7 yıl hiç bir sorun saptanamamasına rağmen bebek sahibi olamayan bir çiftin %10 lar düzeyinde kendiliğinden gebe kalma şansı vardır.

Sebebi açıklanamayan kısırlık sorununda Tedavi Seçenekleri :

Anne ve baba adayının yaşına kısırlık süresine bağımlı olmakla beraber genel olarak :
1.    Haplar ile yumurtlama tedavisi
2.    Aşılama
3.    Tüpbebek veya mikroenjeksiyon

Yöntemlerini uygulamaktayız. Sizin için en uygun yöntem ve tedavi planınız her iki eşin değerlendirilmesinden sonra uygulanacaktır.